Hầu như toàn bộ nghiên cứu của các tổ chức kinh tế cũng như các ngân hàng trên thế giới đều là những tiên đoán chính xác rằng đó chỉ mới là bước đầu của quá trình thiết lập lãi suất và giá dầu trên thế giới.
Dầu mỏ
Mới đây, giá dầu đã lên trên 147 USD/thùng, mức chưa từng có kể từ năm 1980, nhưng đó đã phải là giới hạn? Giá dầu tăng cao dẫn tới sự mất giá của USD so với các đồng tiền chính khác (euro) đã tạo ra lực đẩy cho việc mua vào các loại hàng hóa khác nhau. Trong khi đó, các nhà đầu tư cho biết các loại tài sản định giá bằng USD cũng bị giảm giá trị và sự suy yếu của USD đã ảnh hưởng tới sức mua của các nước trong OPEC, mặt khác sức mua lại tăng đối với một số người tiêu dùng sử dụng các loại tiền tệ khác. Các bộ trưởng của OPEC nhìn nhận rằng tuy giá dầu tăng tới mức kỷ lục nhưng lạm phát và sự mất giá của USD đã làm giảm bớt ảnh hưởng của quá trình này. Một số nhà phân tích cho hay các nhà đầu tư đang sử dụng dầu mỏ như một nơi trú ẩn an toàn trong cuộc chiến với USD yếu.
Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) đã bắt đầu cắt giảm sản lượng dầu thô vào cuối năm 2006 nhằm chống lại sự giảm giá dầu. Việc sụt giảm lượng cung dầu từ OPEC đã góp phần nâng giá mặt hàng này trên thị trường thế giới, trong khi đó, các nước tiêu thụ dầu phản ứng bằng cách yêu cầu các nước xuất khẩu dầu tăng thêm sản lượng khai thác. Về phía mình, OPEC quyết định vẫn giữ nguyên sản lượng khai thác dầu ở mức hiện tại vì cho rằng lượng cung hiện nay đáp ứng đủ nhu cầu của thế giới.
Trong tuyên bố của các nhà chức trách trong Công ty dầu khí Kuwait, trong giá dầu hiện nay, khoảng 15 - 20% là do những bất ổn chính trị tại vùng Vịnh, 20% khác do sự giảm giá của USD. Chính vì vậy, có thể khẳng định một điều rằng, giá dầu sẽ giảm nếu hai nhân tố trên được giải quyết, còn nếu xảy ra các cuộc đối đầu, giá có thể sẽ tăng tới gần 200 USD/thùng. Cũng cần nhấn mạnh rằng phần lớn trữ lượng dầu của thế giới tập trung tại vùng Vịnh.
Hiện nay, nước Mỹ vẫn tiếp tục là thị trường tiêu thụ nhiều dầu nhất, chiếm 24% toàn bộ lượng tiêu thụ của thế giới, cụ thể vào tháng 2.2008, nước này đã nhập 9,514 triệu thùng dầu mỗi ngày. Một điều đáng phải đề cập đến là các số liệu của cơ quan năng lượng thế giới cho thấy nhu cầu về dầu tại Trung Quốc, Ấn Độ và Trung Đông sẽ vượt Mỹ vào năm 2008.
Dự trữ chiến lược về dầu
Nhiều nước trên thế giới đã nghĩ tới việc dự trữ dầu để dùng trong các trường hợp khẩn cấp và kho dự trữ chiến lược của Mỹ được coi là lớn nhất thế giới với số lượng 727 triệu thùng dầu thô. Nhật Bản cũng đã xây dựng được kho dự trữ lớn thứ hai thế giới với gần 600 triệu thùng (số liệu năm 2003). Trung Quốc nối tiếp hai cường quốc trên với kho dự trữ khoảng 101 triệu thùng.
Có thể dễ dàng nhận thấy các nước xuất khẩu và nhập khẩu dầu đều đang bị kẹt giữa gọng kìm, bên trên là giá dầu, bên dưới là giá các loại vật phẩm thiết yếu, đứng đầu là lương thực. Trong bối cảnh đó, một số nước, do sự sụt giảm nghiêm trọng giá trị thực tế của USD, đã bắt đầu đầu cơ và thu được nhiều lợi nhuận trong mọi mặt đời sống. Với cái nhìn lâu dài, các nước nhập khẩu dầu đã bắt đầu xây dựng các kho dự trữ chiến lược đề phòng những trường hợp khẩn cấp. Về phía mình, các nước xuất khẩu dầu cũng bắt đầu đầu tư vào ngành công nghiệp dầu mỏ bằng việc xây dựng các dự án lọc dầu tại các quốc gia khác, coi đây là nguồn lợi nhuận thêm bên cạnh việc xuất khẩu dầu (Kuwait đang tiến hành xây dựng nhà máy lọc dầu tại Việt Nam và Trung Quốác vào năm 2008). Tín hiệu này là một hướng mở cho thương mại thế giới và khởi đầu cho các đầu tư lớn giữa các nước trong lĩnh vực năng lượng. Mặt khác, trong bối cảnh giá năng lượng và lương thực tăng trên phạm vi toàn thế giới, ta có thể thấy được sự hợp tác chặt chẽ giữa các quốc gia (xuất và nhập khẩu dầu) nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng và nhu yếu phẩm của người dân, góp phần tạo ra một cuộc sống tốt đẹp và thịnh vượng hơn.
Tiến sĩ Abdulaziz Al - Sharrah
(Tổng lãnh sự Kuwait tại TP.HCM viết cho Thanh Niên)