Theo Phó chủ tịch UBND Q.Cái Răng (Cần Thơ) Mai Hồng Châu, đến nay khu đô thị mới Nam Cần Thơ đã có 30 dự án khu dân cư, tái định cư được triển khai trên diện tích hơn 1.000 ha thuộc các phường Hưng Phú, Hưng Thạnh, Phú Thứ. Nếu hoàn tất, khu đô thị mới Nam Cần Thơ sẽ có đủ chỗ ở cho khoảng 150.000 - 200.000 dân.
Dù còn khá nhiều dự án dang dở nhưng diện mạo một khu đô thị mới đang dần xuất hiện ở các dự án của Công ty 586, Công ty Diệu Hiền, Công ty phát triển và kinh doanh nhà Cần Thơ. Các dự án của Công ty Nam Long, Long Thịnh, Công ty Thiên Lộc... cũng đã xong từng phần. Cùng với các dự án khu dân cư, tái định cư, hai bệnh viên tư nhân là BV Đa khoa Hoàn Mỹ - Cửu Long và BV Đa khoa Tây Đô cũng đã đi vào hoạt động. Tuy nhiên, theo Ban quản lý khu đô thị Nam Cần Thơ, đến nay mới có 3 dự án được nghiệm thu hoàn thành giai đoạn, 6 dự án đang thi công, số còn lại bị chậm hoặc chưa triển khai...
Cách đây 5 năm, khi những dự án đầu tiên bắt đầu được triển khai, nhiều người kỳ vọng sẽ sớm thấy một đô thị mới kiểu mẫu được hình thành tại khu Nam Cần Thơ vì nơi đây vốn là vùng đất mới, các nhà quản lý và quy hoạch có thể phô diễn các ý tưởng, đồ án quy hoạch sáng tạo nhất; biến một vùng vườn ruộng nghèo khó thành một đô thị hiện đại với không gian sống lý tưởng.
Nhưng mọi việc diễn ra không như mong đợi. Bây giờ, nhìn từng căn hộ, đoạn phố, người ta có thể bắt gặp những ngôi nhà to, những mẫu kiến trúc đẹp, nhưng trên toàn khu vực, các dự án vẫn chưa tạo được cảnh quan hiện đại, không gian sống tiện ích, môi trường sống thoáng đãng... Hầu hết các dự án đều là những dãy nhà phố san sát giống như bao đô thị cũ khác. Thực ra, khi phê duyệt dự án, các cơ quan quản lý chỉ cho phép mật độ xây dựng tối đa không vượt quá 40% diện tích dự án; nhưng trên thực tế, nhiều chủ đầu tư đã cho xây vượt trên 50% khiến diện tích cây xanh, thảm cỏ, công trình công ích bị thu hẹp.
Cũng do "tiết kiệm" quỹ đất, đường nội bộ của một số dự án được làm rất nhỏ, khoảng 7,5 - 12 mét ngang. Do vậy, khi nhà phố cao tầng mọc lên, những con đường này trông chẳng khác gì những con hẻm, thiếu không gian mở cần thiết. Ngay cả Ban quản lý Khu đô thị Nam Cần Thơ cũng thừa nhận, do chưa tuân thủ quy hoạch chung nên khi phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500 "đã có sự chênh lệch giữa các dự án về độ cao, hệ số sử dụng đất, phân khu chức năng...". Đó là chưa kể toàn khu đô thị mới hiện chưa có một ngôi trường công lập hay công trình phúc lợi nào được xây dựng. Vậy mà trước đó, khi xin phép đầu tư, đã có đến 17 dự án hứa hẹn sẽ xây dựng trường học, 50% dự án hứa xây dựng cơ sở y tế và gần 100% dự án nói sẽ xây công viên, cây xanh... Thậm chí, đến nay đã có trên 2.000 dân cư vào ở mà toàn khu chỉ mới có một chợ tạm tự phát mọc lên.
Chính việc quy hoạch thiếu tầm nhìn cùng một cơ chế điều hành thiếu hiệu quả đã khiến Khu đô thị mới Nam Cần Thơ tuy mới nhưng không hiện đại, to nhưng thiếu tiện ích.
Trần Huỳnh Thi