Học sinh tìm hiểu một số ngành nghề trong Ngày hội hướng nghiệp tại TP.HCM - Ảnh: Như Lịch

Không nên ảo tưởng

Trước khi chuẩn bị phối hợp với Nhà văn hóa Sinh viên TP.HCM thực hiện chương trình hướng nghiệp cho 500 học sinh khối 12 của trường mình, diễn ra vào đầu tháng 3.2008, ông Đinh Thành Tâm - Hiệu phó trường THPT Tạ Quang Bửu (Q.8, TP.HCM) bộc bạch: "Nhiều học sinh trường tôi là con em dân nhập cư, hoàn cảnh gia đình khó khăn, điều kiện học hành không bằng những trường trung tâm thành phố. Chúng tôi muốn "kéo" các em về thực tế, để các em nhận ra khả năng thực sự của mình mà chọn lựa nghề nghiệp phù hợp". Theo ông Tâm, việc chọn trường, hướng nghiệp của các học sinh vùng ven khá mông lung. Nhiều bạn còn ảo tưởng, bị "hớp hồn" bởi "mác đại học" trong khi khả năng của mình hạn chế. Ban giám hiệu muốn hướng các bạn trẻ này đến những trường CĐ, trường dạy nghề uy tín, đảm bảo đầu ra cho học sinh. "Nếu không định hướng tương lai cho các em, cố tạo ra thành tích ảo thì không chỉ học sinh mà những người làm giáo dục cũng sẽ phải trả giá" -  ông Tâm nói.

Trường THPT An Lạc (Q.Bình Tân, TP.HCM) gần đây cũng đã tổ chức buổi hướng nghiệp cho học sinh. Trong những phiếu gửi lên chuyên gia tư vấn, một số bạn khẳng định vào ĐH mới là con đường kiếm tiền hay nhất. Có bạn thắc mắc: "Em muốn thi hai khối trong cùng một trường được không?". Chuyên viên tư vấn hỏi lại: "Những ngành nghề nào em quan tâm trong hai khối đó?" thì câu trả lời là "chưa biết". Mặt khác, có những bạn lại "trăn trở" về ngành nghề nào phải... "lo lót" và "thân thế" nhiều hơn khi ra trường kiếm việc.

Cân nhắc kỹ trước khi đặt bút

Một giáo viên tại Q.Bình Tân, TP.HCM trăn trở: Mùa thi đã cận kề nhưng không ít trường trên địa bàn thành phố tỏ ra khá thờ ơ với việc hướng nghiệp cho học sinh. Nói đúng hơn, áp lực chương trình nặng nề khiến họ không còn thời gian để quan tâm đến "chuyện của học sinh". Giáo viên này cho biết, tại trường của cô, nhiều khi ban giám hiệu phải cân nhắc giữa việc dành một buổi cho việc họp phụ huynh hay cho công tác hướng nghiệp? Cuối cùng, nhà trường đã "ưu tiên" họp phụ huynh vì có mục đích rõ ràng, yêu cầu cụ thể hơn và cấp thiết hơn... Hoàng Thư, học sinh lớp 12 một trường ở Q.3, TP.HCM bày tỏ: "Lẽ ra, học sinh cuối cấp như bọn mình nên có ít nhất hai buổi hướng nghiệp - một buổi đầu năm và một buổi cuối năm. Nhiều trường vội vội vàng vàng làm hướng nghiệp cuối năm mà quên mất học sinh cũng rất cần sự định hướng, phương pháp học ngay từ đầu".

Nhiều năm trực tiếp phỏng vấn sinh viên mới ra trường, anh Nguyễn Văn Sang - Phó giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Thanh Niên TP.HCM nhận xét: "Khi chọn trường, nhiều bạn không tìm hiểu kỹ càng. Đến khi vào ĐH, các bạn học mông lung quá, không tập trung vào ngành nghề đang theo đuổi. Thế nhưng, khi tuyển dụng, doanh nghiệp rất hay xoáy vào những vấn đề cụ thể. Thế là hai bên không "gặp" nhau". Theo anh Sang, thị trường đang "khát" lao động trong một số ngành nghề (như về dịch vụ du lịch, nhà hàng, khách sạn...) đồng thời có những nghề đang bị "ế" nhưng sinh viên cứ nộp đơn xin việc dài dài...

Anh Lê Trung (Việt kiều Canada, đã chế tạo robot Aiko hiểu được ngôn ngữ) chia sẻ với Thanh Niên về chuyện chọn nghề sai lầm của anh. Anh Trung cho biết, anh đã bỏ phí đến 11 năm để học một ngành trúng ý cha mẹ, nhưng lại "trật chìa" với năng lực thực sự của mình. Kết cục, anh lấy được ba bằng cấp liên quan bào chế dược phẩm rồi... cất tủ do không xin được việc làm. Lê Trung ao ước, nếu được trở lại giây phút chọn nghề quan trọng 16 năm trước của đời mình, nhất quyết anh sẽ theo ngành kỹ thuật, chế tạo robot mà anh đam mê từ nhỏ. Theo Lê Trung, khi chọn nghề sai, bạn sẽ uổng phí rất nhiều thời gian, tiền bạc, công sức... khiến bạn thậm chí có thể hối hận suốt đời. Còn bạn, bạn nghĩ gì về câu chuyện anh Lê Trung? Hãy cân nhắc thật kỹ trước khi đặt bút chọn lựa hướng đi cho tương lai chính mình, bạn nhé!

Những nghề hút lao động * Ông Trần Anh Tuấn - Phó giám đốc Trung tâm Giới thiệu việc làm TP.HCM (Sở LĐ - TB & XH TP.HCM) cho biết: Năm 2008, các khu vực kinh tế tại TP.HCM sẽ thu hút 270 ngàn lao động. Trong đó, có khoảng 50 ngàn lao động làm việc tại các khu chế xuất, khu công nghiệp, 42 ngàn lao động tại các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, 13 ngàn lao động trong các doanh nghiệp nhà nước, công ty cổ phần có vốn nhà nước... Theo dự báo, những ngành nghề thu hút nhiều lao động là: Dệt may - thủ công mỹ nghệ - bảo vệ - lao động phổ thông (chiếm 21,86%); tài chính - ngân hàng - giáo dục đào tạo (9,72%); công nghệ thông tin - viễn thông (9,24%); du lịch - môi trường - nhà hàng khách sạn (9,23%); marketing - dịch vụ - pháp lý (8,45%); điện - điện tử - điện công nghiệp - điện lạnh (8,05%)... Kết quả khảo sát của Trung tâm Giới thiệu việc làm TP.HCM cho thấy nhu cầu tuyển lao động kỹ thuật và quản lý sản xuất đòi hỏi phải có trình độ ngoại ngữ và kỹ năng tổ chức công việc. Thị trường lao động tại TP.HCM hiện nay và những năm tới có sự chuyển động cả về chất lượng, nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển mới. Nhiều doanh nghiệp đang có nhu cầu thu hút hàng chục ngàn lao động có tay nghề kỹ thuật; các doanh nghiệp mới đầu tư thành lập hoặc đang phát triển cũng cần một lượng lao động rất lớn.  Quá trình chuyển dịch này sẽ tạo ra nhiều doanh nghiệp tại thành phố luôn trong tình trạng thiếu nhân lực trầm trọng. Vấn đề này có nhiều nguyên nhân, trong đó có lý do trường đào tạo nghề còn thiếu hoặc nhiều ngành nghề chưa định hướng phát triển khiến các cơ sở chưa dự báo và hoạch định chiến lược đào tạo. Trong tình hình đó, người lao động sẽ phải cạnh tranh chỗ làm việc gay gắt hơn, phải tự đào tạo nghề để thích nghi công việc... Ông Tuấn khuyên các bạn trẻ khi chọn ngành chọn nghề, cần chú ý đến yếu tố phù hợp về trình độ văn hóa, sức khỏe, năng lực, sở trường của cá nhân mình. Nguyễn Như (ghi)

Như Lịch

Nổi bật Chưa già đã muốn... về hưu! Hoạt hình giao thông cho học sinh Hai chàng trai với “điều đặc biệt” Giáo sư trẻ nhất thế giới Lưu bút online "Báu vật" thời học sinh Bản lĩnh hơn với "Học kỳ trong quân đội" Bán ý tưởng trên mạng Hành trình giọt máu Hàng ngàn nhà trọ chờ thí sinh Sôi động cùng vũ hội đường phố Bình Định huy động hơn 20.000 chỗ trọ giá rẻ

Hành trình nghề nghiệp Ngành nhân sự: Nên ứng tuyển vào những công ty nhỏ Làm DJ của… nhân tâm “Chơi xếp hình” trong công sở Đừng “lạc giữa dòng” sự nghiệp “Hành trang” thành đạt “Rèn” kỹ năng làm việc Hãy là “thợ săn” việc cừ khôi! Hiểu mình rồi mới chọn nghề

Tuổi trẻ phương xa Cô gái gốc Việt kể chuyện đời mình Một người Pháp gốc Việt đoạt giải văn học Pháp Một SV người Việt khuyết tật là thành viên xuất sắc nhất hội đồng SV Ý chí của một nữ sinh Lên blog gặp Phạm Quỳnh Anh Việt kiều 8X về quê làm giàu Mỹ: Một sinh viên gốc Việt được vinh danh